आईसीटी समाचार
काठमाडौं । के तपाईंलाई लाग्छ कि अनलाइन कुनै कुरामा क्लिक गर्दा तपाईं सधैं आफ्नै इच्छाले निर्णय गरिरहनुभएको हुन्छ ? वास्तवमा, त्यस्तो सधैं हुँदैन । धेरै वेबसाइटहरूलाई यसरी डिजाइन गरिन्छ कि तिनीहरूले चुपचाप तपाईंलाई एउटा विशेष दिशातर्फ धकेल्न सकून् । तिनीहरूले सायद क्यान्सल बटन लुकाउन सक्छन् वा आफ्ना नियम र सर्तहरू यति जटिल भाषामा लेख्न सक्छन् कि तपाईं थाकेर बस एग्रिमा क्लिक गर्न बाध्य हुनुहुन्छ । यस्ता चालहरूलाई डार्क पैटर्न्स भनिन्छ ।
यी सधैं स्पष्ट रूपमा देखिँदैनन्, र यही नै तिनको वास्तविक उद्देश्य हो । यिनलाई पहिचान गर्नु जति गाह्रो हुन्छ, तिनले त्यति नै राम्रोसँग काम गर्छन् । तर, एक पटक तपाईंले के हेर्नुपर्ने हो भन्ने बुझ्नुभयो भने, यी पैटर्नहरूले तपाईंमाथि आफ्नो प्रभाव गुमाउँछन् । आउनुहोस्, डार्क पैटर्न्स के हुन् र तपाईं आफूलाई तिनबाट कसरी सुरक्षित राख्न सक्नुहुन्छ भन्ने कुरा बुझौं ।
वेबसाइट्समा डार्क पैटर्न्स के हुन् ?
डार्क पैटर्न्स एप र वेबसाइटको डिजाइनमा प्रयोग गरिने यस्ता चतुर चालहरू हुन्, जसले तपाईंको ध्यानलाई तपाईंले सोचेको बाटोबाट मोडिदिन्छन् । प्लेटफर्महरूले भ्रमित पार्ने लेआउट वा भ्रामक बटनहरूको प्रयोग गर्छन्, ताकि तपाईंलाई कम्पनीलाई बढी फाइदा हुने विकल्पतर्फ लैजान सकियोस् । यस्ता हेरफेरहरू वास्तवमै निकै झन्झटिला हुन सक्छन्, किनभने तिनले तपाईंको वास्तविक रोजाइलाई सीमित गरिदिन्छन् र व्यवसायलाई यस्तो तरिकाले फाइदा पुर्याउँछन् कि प्रायः तपाईं ठगिएको महसुस गर्नुहुन्छ ।
डार्क पैटर्न्सबाट कसरी बच्ने ?
डार्क पैटर्न्सबाट बच्न यी सजिला सुझावहरू अपनाउनुहोस्:
- खरिद गर्नु अघि आफ्नो अन्तिम कार्ट टोटल फेरि जाँच गर्नुहोस्, ताकि लुकेको खर्च समात्न सकियोस् ।
- इन्स्योरेन्स वा न्यूजलेटर जस्ता कुराहरूका लागि अटो-रिन्यूअल वा अटो-टिक भएका बाकसहरू चयन नगर्नुहोस् ।
- जब काउन्टडाउन क्लक ले तपाईंलाई छिटो किन्न दबाब दिन्छ, त्यहाँ अलि सुस्त भएर सोचेर मात्र निर्णय गर्नुहोस् ।
- यदि कुनै वेबसाइटले केवल निःशुल्क कुरा दिनकै लागि तपाईंको फोन नम्बर वा इमेल माग्छ भने, त्यो जानकारी नदिनुहोस् र त्यस जालबाट बच्नुहोस् ।
