कीवर्डहरू -

अपडेट

फेक शटडाउन स्मार्टफोन स्क्याम: बन्द देखिने फोनबाट माइक्रोफोन र क्यामेरा प्रयोग हुने खतरा

तपाईंले आफ्नो स्मार्टफोन बन्द गरे पनि, त्यो कसैलाई तपाईंको लोकेसन, सन्देश वा डेटा पठाइरहेको हुन सक्छ। अलि अनौठो सुनिन्छ तर यो सम्भव छ। साइबर अपराधीहरूले हाल यस्तो तरिका पत्ता लगाएका छन् जसमा फोन बन्द भएपछि पनि डेटा पठाइरहन्छ। यसलाई ‘फेक शटडाउन स्मार्टफोन स्क्याम’ भनिएको छ।

कसरी हुन्छ यो स्क्याम?

आधुनिक स्मार्टफोनमा शटडाउन भएपनि केही सिस्टम लो-पावर मोडमा चलिराख्छन् जस्तै नेटवर्क मोड्युल, सिक्योरिटी लाइन र सिग्नल प्रोसेसर। यी नै सिस्टमहरू अपराधीहरूका लागि अवसर बन्छन्। फ्रडरहरूले फोनमा एउटा मालवेयर इन्स्टल गर्छन्, जसले फोनले बन्द भएको जस्तो नकली स्क्रिन देखाउँछ। स्क्रिन कालो पर्दा भएर फोन 'डेड' जस्तो देखिन्छ, तर वास्तविकतामा लोकेसन अन रहन्छ। त्यसैगरी माइक्रोफोन एक्टिभ रहन्छ र क्यामेरा प्रयोग हुन सक्छ। यसबाट वाट्सएप वा कल डेटा चोरी भइरहन्छ।

फोनमा मालवेयर कसरी जान्छ?

अधिकांश केसहरूमा मालवेयर फेक डेलिभरी मेसेज, कुरियर लिंक, लोन एप वा क्विक मनी एप जस्ता एपमार्फत फोनमा छिर्छ। कहिलेकाहीँ बैंक फर्म वा एपीके फाइल वा थर्ड पार्टी एप स्टोरबाट डाउनलोड गर्दा पनि। एक पटक मालवेयर इन्स्टल भएपछि सिस्टम-लेवल पर्मिसन माग्छ। यदि प्रयोगकर्ताले गल्तीले अनुमति दिए भने त्यो वास्तविक शटडाउनलाई ओभरराइड गर्नसक्छ।

भर्खरका घटनाहरूमा फेला परेको छ कि पीडितको फोन बन्द भएको देखिए पनि मोबाइल टावरसँग सिग्नल पठाइरहेको थियो। फोरेन्सिक टिमहरूले लगहरूमा देखेका थिए कि एसडीके स्तरमा बसेको मालवेयर रेडियो मोड्युललाई एक्टिभ राखिरहेको थियो। यसरी अपराधीहरूले पीडितको हरेक मूवमेन्ट र लोकेसनमा निगरानी गर्न सजिलो भएको थियो।

बच्ने उपायहरू

  1. अञ्जान एपीके वा लोन एप वा डेलिभरी/कुरियर लिंक नखोल्नुहोस् — यी माध्यमबाट मालवेयर आउन सक्छ।

  2. कुनै एपलाई एक्सेसिबिलिटी परमिसन नदिनुहोस् र झुटा/अनजान एपलाई डिभाइस एडमिन नबनाउनुहोस्।

  3. एप इन्स्टल गर्ने अनुमति मात्र प्ले स्टोरमा सीमित राख्नुहोस्; तेस्रो-पक्ष स्टोरहरूबाट नडाउनलोड गर्नुहोस्।

  4. सिस्टम-लेवल पर्मिसन दिने बेलामा धेरै सावधान हुनुहोस् — अनपेक्षित अनुमति माग्ने एपहरू नदिने।

  5. शटडाउन गर्दा फोनलाई वाइब्रेशनमा राख्नुहोस् , नोट: यो उपाय पूर्ण सुरक्षा होइन तर प्रयोगकर्तालाई वास्तविक शटडाउन संकेत देखाउन मद्दत गर्न सक्छ।

  6. नियमित रूपमा सिस्टम र एप अपडेट गर्नुहोस् र विश्वसनीय एन्टिभाइरस/मालवेयर स्क्यानर प्रयोग गर्नुहोस्।

  7. अनधिकृत/ह्याक गरिएको रिपोर्ट देखेमा फोरेन्सिक वा प्रोफेशनल सहयोग लिनुहोस्।

अपडेट

एनएमबि इन्स्टा बाइमार्फत क्रेडिट कार्ड सेवामा एनएमबि बैंकको थप सुविधा

एनएमबि बैंकले क्रेडिट कार्ड सेवालाई अझ डिजिटल र सहज बनाउन ‘एनएमबि इन्स्टा बाइ’ सुविधा सार्वजनिक गरेको छ। यो सुवि…

सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्री खरेलद्वारा एनसेल डाटा सेन्टर अवलोकन, सरकारको सहयोगको प्रतिबद्धता

सञ्चार, सूचना तथा प्रविधि मन्त्री जगदीश खरेलले सोमबार ललितपुरको नख्खुस्थित एनसेलको इन्टिग्रेटेड डाटा सेन्टरको अवलोकन भ्रमण गरेका …

एनसेलद्वारा नयाँ ९७१ नम्बर रेन्जको मोबाइल नम्बर वितरण सुरु

एनसेलले आम उपभोक्ताहरुको सुविधाका लागि सोमबार (मंसिर २२)बाट नयाँ नम्बर रेन्ञ ९७१ बाट सुरु हुने मोबाइल नम्बर उपलब्ध गराउन थाल…

सुत्दा स्मार्टवाच: फाइदा कि जोखिम? विशेषज्ञको सुझाव

स्मार्टफोन सङ्गै आजकाल मानिसहरू स्मार्टवाच लाई पनि धेरै रुचाउँछन्। यसको कारणहरू मध्ये एक हुन् तिनमा उपलब्ध हुने हेल्थ ट्र्याकिङ फीच…

सिद्धार्थ बैंकले ल्यायो ‘भर्चुअल क्रेडिट कार्ड’, लिने कसरी ?

सिद्धार्थ बैंक लिमिटेडले आफ्ना ग्राहकहरूका लागि पूर्ण रूपमा डिजिटल ‘सिद्धार्थ फोनपे भर्चुअल क्रेडिट कार्ड’ सार्वजनिक ग…

एलआरआर मोटर्स सुदूरपश्चिम रोयल्सको मस्कट ‘बड्डाउ’को जर्सी स्पोन्सर

एलआरआर मोटर्सले सुदूरपश्चिम रोयल्सको मस्कट ‘बड्डाउ’ को जर्सी प्रायोजन गर्ने भएको छ ।  एलआरआर मोटर्स र सुदू…

एआईले गर्दा समाचारको मूल्य र मान्यता मरेको छ: सचिव अर्याल

सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रालयकी सचिव राधिका अर्यालले एआईले गर्दा समाचारको मूल्य र मान्यता मरेको बताएकी छिन् । नेपाल आर्थिक प…

एनसेल फाउन्डेसनले एनपीएल खेलका चौका बापत २ हजार बढी शैक्षिक सामग्री वितरण गर्ने

एनसेल फाउन्डेसनले बिहीबारसम्म खेलिएका नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) सिजन २ का खेलहरुमा हानिएका चौकाहरु बापत २,००० भन्दा बढी श…

शेडीपाण्डा स्क्याम: क्रोम–एज एक्सटेन्सनहरू स्पाइवेयरमा बदलिँदा ४० लाखभन्दा बढी प्रभावित

दुनियाँभरिका लाखौं इन्टरनेट प्रयोगकर्ताहरू ठूलो साइबर आक्रमणको शिकार बनेका छन्। कोइ सेक्युरिटीको रिपोर्ट अनुसार क्रोम र एज ब्राउ…

७ विद्युत् ग्रिड सबस्टेसन स्वचालित प्रणालीमा सञ्चालन

नेपाल विद्युत् प्राधिकरणका पुराना सातवटा ग्रिड सबस्टेसन स्वचालित बनेका छन् । विद्युत् प्रणालीलाई आधुनिक, स्वचालित र स्मार्टमा रुपान्त…

टिकटकको नयाँ फिचर ‘नियरबाइ फिड’, आफु वरपरका गतिविधि र स्थानिय सामग्री एकै ठाउँमा

टिकटकले प्रयोगकर्ताहरूले आफ्नो वरपर के–कस्ता गतिविधि भइरहेको छ भनेर सहजै पत्ता लगाउन सक्ने नयाँ सुविधा ‘Nearby Fe…

नाष्टले प्रदान गर्ने ‘भुवनेश्वर प्रविधि पुरस्कार २०८२’ दिक्तेल रूपाकोट मझुवागढीलाई

यस वर्षको ‘भुवनेश्वर प्रविधि पुरस्कार–२०८२’ दिक्तेल रूपाकोट मझुवागढी नगरपालिकाले प्राप्त गर्ने भएको छ। नेपाल …

गूगलले सार्वजनिक गर्‍यो एन्ड्रोइड १६ को क्युआरपीआर २ अपडेट, सुरक्षा र प्राइभेसीमा सुधार

टेक कम्पनी गूगलले वर्ष २०२५ को अन्त्यतिर एन्ड्रोइड १६ को दोस्रो क्वार्टरली प्लेटफर्म रिलिज, क्युआरपीआर २, सार्वजनिक गरेको छ।

चौतर्फी दबाबपछि ‘सञ्चार साथी’ एप अनिवार्य गर्ने भारतको निर्णय फिर्ता

भारतीय सरकारले स्मार्टफोन निर्माता कम्पनीहरूलाई ‘सञ्चार साथी’ नामक सुरक्षा एप अनिवार्य रूपमा पहिले नै इन्स्टल गर्नुपर्…

एपिक्टा अवार्ड्समा सहभागी हुँदै नेपालका तीन आईटी कम्पनी

एशिया प्यासिफिक आइसिटी अलायन्स (एपिक्टा) अवार्ड्स २०२५ मा भाग लिन ३ वटा नेपाली आईटी कम्पनीहरूले ताइवान प्रस्थान गरेका छन् । …